دوسالانه عکاسی ایران افتتاح و متعاقبا اختتام شد و سالی دیگر هم به خیر و خوشی تمام شد تا منتظر باشیم و ببینیم که دو سال بعد عصاره عکاسی ایران چه خواهد بود. برخلاف خیلی ها که ظاهرا بسیار بیشتر از آنچه که دیده شد، از دوسالانه انتظار داشتند، برای من دوسالانه عکاسی واقعیت عکاسی ایران بود. گرچه تعداد آثار نسبت به سالهای قبل بیشتر بود، ولی اگر به عکس های منتشر شده دوسالانه های قبلی نگاه بیاندازیم می بینیم که همانی هست که بود. توانایی عکاسی ایران همین بود که در دو سالانه به نمایش گذاشته شد. عکس های به نمایش در آمده در دو سالانه امسال واقعا بهترین عکس های جامعه عکاسی ایران نبودند، ولی قطعا آینه عکاسی ایران بود. مجموعه ای از عکس های خوب و عالی در کنار تعداد بسیار بیشتری عکس های معمولی. انتخاب بهترین ها کار راحتی نیست، مخصوصا اگر 27 نفر با نظرات مختلف بخواهند انتخاب کننده بهترین ها باشند. هرکسی به اندازه زبان و توانش سهم گرفته بود.عکاسی فقط عکاسی پرتره یا خبری یا مستند اجتماعی نیست. اگر در بخش مثلا خلاقه -که من نمی دانم هنر بدون خلاقیت یعنی چه!- تصویرهایی اکثرا شبیه به هم به اسم عکس خلاقه به خورد خلق الله داده شد، نمی توان به دوسالانه ایراد گرفت. واقعیت آن است که درک عکاسان ایرانی از عکس خلاقه همین است و بس و الا اگر نبود که باید عکس های بهتری می دیدیم. اگر از بخش صنعتی و تبلیغاتی شکایت می شود، علت آن است که بهترین و پیشرفته ترین امکانات را دارد و از نظر امکانات همیشه جلوتر از جریان کلی عکاسی ایران بوده است و تبعا انتظار می رود که با این امکانات پیشرفته تولید بهتری هم داشته باشد.
اگر دوسالانه را فقط نمایشگاه بدانیم، ایرادات بسیاری بر آن می توان گرفت. ولی برنامه های جنبی نمایشگاه شامل سخنرانی ها و نمایش اسلاید در موزه هنرهای معاصر شاید نقطه قوت آن باشد که جایی بود برای یاد گیری علاقمندان و هنرآموزان جدی عکاسی که به نظرم بسیار کمتر از حد انتظار از آن استقبال شد. برای تبدیل شدن به عکاس خوب، فقط استعداد کافی نیست، بلکه آموزش مناسب هم ضروری است.
در مجموع ذات برگزاری دوسالانه ها و مانند آن حرکتی است مثبت و رو به جلو، مهم آن است که به بهترین نحو اجرا شود و حداکثر استفاده را از آن باید برد. از دوسالانه امسال بسیاری گله مند بودند و بسیاری هم رضایتمند. اشکال اصلی را متوجه نگرش عمومی عکاسان می دانم که همیشه انتظار دارد که دولت کاری را انجام دهد و آن هم بدون نقص و با بالاترین کیفیت ممکن. اگر چنین باشد که باز هم ایراد به خود آن ها بر می گردد. متولی اصلی دوسالانه وزارت ارشاد است که بخشی از همان دولت است که توسط مردم -شامل عکاسان محترم- انتخاب می شود. حتی اگر هم دوسالانه و جریانات مشابه به بهترین نحو برگزار شود، باز هم دلیلی وجود ندارد که جامعه عکاسی تکانی به خود ندهد و سعی نکند که روی پای خود بایستد. اگر چه جریانات مستقلی هم شروع شده که انصافا موفق هم هستند. نگاهی بیاندازیم به همین تصویر سال که در نزدیکی دوسالانه عکس برگزار شد، یا نیم نگاهی به رشد عکاسی در اینترنت: به سایت های
فتو،
کارگاه،
عکاسی و مشابه آن که روز به روز هم گسترده تر می شوند...
محمد تهرانی، ادیتور سایت کارگاه (تهران 23 اکنبر 2006)